Mỏi mắt là tình trạng thường gặp ở những người phải tập trung nhìn trong thời gian dài, đặc biệt là dân văn phòng thường xuyên làm việc với máy tính, điện thoại hoặc các thiết bị kỹ thuật số. Cảm giác mắt nặng, khô, cay, nóng rát, nhìn mờ hay đau đầu sau nhiều giờ làm việc có thể khiến hiệu suất công việc giảm sút và gây khó chịu trong sinh hoạt.
Vậy nguyên nhân mỏi mắt là gì? Những triệu chứng nào thường gặp và khi nào tình trạng mỏi mắt cần được thăm khám chuyên khoa?
Mỏi mắt là gì?
Mỏi mắt là cảm giác khó chịu, căng tức hoặc mệt mỏi ở mắt, thường xuất hiện sau khi mắt phải hoạt động thị giác trong thời gian dài. Tình trạng này có thể xảy ra khi đọc sách, lái xe, làm việc với máy tính, sử dụng điện thoại hoặc thực hiện những công việc đòi hỏi tập trung nhìn ở khoảng cách gần.
Ở dân văn phòng, mỏi mắt thường xuất hiện sau nhiều giờ làm việc trước màn hình. Khi tập trung nhìn máy tính hoặc điện thoại, tần suất chớp mắt có thể giảm, khiến bề mặt mắt dễ bị khô và xuất hiện cảm giác cộm, cay hoặc nóng rát.
Trong nhiều trường hợp, triệu chứng có thể giảm sau khi mắt được nghỉ ngơi. Tuy nhiên, nếu mỏi mắt kéo dài, tái diễn thường xuyên hoặc đi kèm các dấu hiệu bất thường về thị lực, người bệnh nên được khám mắt để xác định nguyên nhân.
6 triệu chứng mỏi mắt thường gặp ở dân văn phòng
Mỏi mắt không chỉ biểu hiện bằng cảm giác “mệt mắt”. Tùy từng người, các triệu chứng có thể khác nhau và xuất hiện với mức độ từ nhẹ đến rõ rệt.

1. Mắt nặng, mệt mỏi sau nhiều giờ làm việc
Đây là một trong những biểu hiện phổ biến nhất. Người bệnh có thể cảm thấy mắt nặng, căng tức, khó chịu hoặc chỉ muốn nhắm mắt sau một thời gian tập trung làm việc.
Triệu chứng thường rõ hơn vào cuối ngày hoặc sau những khoảng thời gian phải nhìn màn hình liên tục.
2. Khô, cay, nóng rát hoặc cộm mắt
Khi tập trung nhìn màn hình, chúng ta thường chớp mắt ít hơn bình thường. Điều này có thể làm lớp phim nước mắt trên bề mặt nhãn cầu bị mất ổn định, gây ra cảm giác khô, cay, cộm hoặc nóng rát.
Một số người có cảm giác như có bụi hoặc dị vật trong mắt dù không thực sự có dị vật.
3. Nhìn mờ hoặc khó lấy nét
Sau khi nhìn gần trong thời gian dài, một số người có thể gặp tình trạng nhìn mờ tạm thời hoặc khó chuyển tiêu điểm khi nhìn từ màn hình ra xa.
Nếu tình trạng nhìn mờ thường xuyên xuất hiện, kéo dài hoặc không cải thiện sau khi nghỉ ngơi, cần kiểm tra mắt để loại trừ các vấn đề về khúc xạ và những nguyên nhân khác.
4. Đau đầu, căng vùng trán và thái dương
Mỏi mắt có thể đi kèm cảm giác đau đầu hoặc căng tức vùng trán, thái dương, đặc biệt sau nhiều giờ làm việc.
Tình trạng này có thể liên quan đến việc mắt phải duy trì hoạt động điều tiết trong thời gian dài. Người có tật khúc xạ chưa được phát hiện hoặc kính không còn phù hợp cũng có thể gặp triệu chứng này.
5. Chảy nước mắt hoặc nhạy cảm với ánh sáng
Mắt bị khô hoặc kích thích có thể gây chảy nước mắt phản xạ. Một số người cũng cảm thấy khó chịu khi tiếp xúc với ánh sáng mạnh sau thời gian dài làm việc với màn hình.
6. Đỏ mắt và thường xuyên muốn dụi mắt
Mắt có thể trở nên đỏ, khó chịu hoặc khiến người bệnh liên tục muốn dụi mắt.
Tuy nhiên, dụi mắt không phải cách xử lý mỏi mắt phù hợp. Nếu cảm giác khô, cộm, ngứa hoặc kích ứng kéo dài, nên tìm hiểu nguyên nhân thay vì duy trì thói quen dụi mắt.
Nguyên nhân mỏi mắt ở dân văn phòng
Có nhiều nguyên nhân mỏi mắt, trong đó việc sử dụng thiết bị kỹ thuật số trong thời gian dài chỉ là một yếu tố. Môi trường làm việc, thói quen sinh hoạt và tình trạng thị lực cũng có thể góp phần làm triệu chứng xuất hiện thường xuyên hơn.
1. Nhìn màn hình máy tính trong thời gian dài
Đây là một trong những nguyên nhân thường gặp ở người làm việc văn phòng.
Khi phải tập trung nhìn màn hình trong thời gian dài, mắt phải duy trì hoạt động thị giác liên tục. Đồng thời, việc giảm tần suất chớp mắt có thể làm tăng tình trạng khô và khó chịu ở mắt.
Những công việc như nhập liệu, thiết kế, lập trình, đọc tài liệu hoặc xử lý bảng tính thường yêu cầu người dùng duy trì việc nhìn gần trong thời gian dài.

2. Khoảng cách và vị trí màn hình chưa phù hợp
Màn hình đặt quá gần, quá cao hoặc quá thấp có thể khiến người dùng phải điều chỉnh tư thế và góc nhìn liên tục.
Bên cạnh việc ảnh hưởng đến sự thoải mái của mắt, tư thế làm việc không phù hợp còn có thể góp phần gây mỏi cổ, vai và gáy.
3. Ánh sáng môi trường không phù hợp
Phòng làm việc quá tối trong khi màn hình quá sáng, ánh sáng chiếu trực tiếp vào mắt hoặc hiện tượng phản chiếu trên màn hình đều có thể làm tăng cảm giác khó chịu.
Do đó, không chỉ cần điều chỉnh độ sáng màn hình mà còn nên chú ý đến ánh sáng tổng thể của không gian làm việc.
4. Tật khúc xạ chưa được điều chỉnh phù hợp
Cận thị, viễn thị, loạn thị hoặc kính không còn phù hợp với độ mắt có thể khiến hệ thống thị giác phải hoạt động nhiều hơn để duy trì hình ảnh rõ nét.
Nếu thường xuyên phải nheo mắt, đưa tài liệu hoặc màn hình lại gần, nhìn không rõ chữ hoặc đau đầu khi làm việc, bạn nên kiểm tra lại thị lực thay vì chỉ cho rằng đó là mỏi mắt do dùng máy tính.
5. Khô mắt
Khô mắt có thể gây nhiều triệu chứng tương tự mỏi mắt như khô, cộm, nóng rát, đỏ mắt hoặc chảy nước mắt.
Đối với dân văn phòng, việc tập trung nhìn màn hình và chớp mắt ít hơn có thể làm triệu chứng rõ rệt hơn. Ngoài ra, môi trường điều hòa, độ ẩm thấp hoặc luồng gió thổi trực tiếp vào mắt cũng có thể làm mắt khó chịu.
6. Mắt phải hoạt động liên tục nhưng không được nghỉ ngơi
Làm việc liên tục trong nhiều giờ khiến mắt không có đủ khoảng thời gian thư giãn.
Việc chủ động ngắt quãng thời gian nhìn gần, thay đổi khoảng cách nhìn và nghỉ mắt hợp lý có thể giúp giảm cảm giác khó chịu trong quá trình làm việc.
Mỏi mắt có nguy hiểm không?
Trong nhiều trường hợp, mỏi mắt liên quan đến việc mắt phải hoạt động thị giác trong thời gian dài và có thể cải thiện sau khi nghỉ ngơi hoặc điều chỉnh thói quen làm việc.
Tuy nhiên, không nên mặc định mọi trường hợp mỏi mắt đều chỉ do sử dụng máy tính.
Nếu triệu chứng xuất hiện thường xuyên, kéo dài hoặc ảnh hưởng đến khả năng làm việc và sinh hoạt, người bệnh nên được thăm khám để tìm nguyên nhân.
Đặc biệt, cần đi khám mắt sớm nếu mỏi mắt đi kèm:
- Nhìn mờ kéo dài hoặc thị lực giảm đột ngột.
- Đau nhức mắt rõ rệt.
- Mắt đỏ nhiều hoặc đỏ kéo dài.
- Nhạy cảm bất thường với ánh sáng.
- Xuất hiện ruồi bay hoặc chớp sáng.
- Xuất hiện vùng nhìn bị che khuất hoặc thay đổi bất thường.
- Đau đầu, buồn nôn đi kèm các triệu chứng ở mắt.
- Triệu chứng xuất hiện rõ ở một mắt và ngày càng tăng.
Những biểu hiện này có thể liên quan đến các vấn đề khác về mắt và cần được bác sĩ nhãn khoa đánh giá.
Cách giảm mỏi mắt khi làm việc văn phòng
Nếu công việc yêu cầu sử dụng máy tính thường xuyên, một số thay đổi trong thói quen làm việc có thể giúp hạn chế cảm giác khó chịu ở mắt.
1. Áp dụng nguyên tắc 20-20-20
Một phương pháp thường được khuyến nghị để tạo thói quen cho mắt nghỉ khi làm việc với màn hình là nguyên tắc 20-20-20:
Sau khoảng 20 phút nhìn gần, hãy nhìn ra xa khoảng 20 feet (tương đương 6 mét) trong khoảng 20 giây.
Điều quan trọng là tạo được thói quen thường xuyên rời mắt khỏi màn hình, thay vì duy trì việc nhìn gần liên tục trong nhiều giờ.

2. Chủ động chớp mắt
Khi tập trung làm việc, nhiều người vô thức chớp mắt ít hơn. Chủ động chớp mắt thường xuyên có thể giúp duy trì độ ẩm trên bề mặt mắt và hạn chế cảm giác khô, cộm.
3. Điều chỉnh vị trí màn hình
Đặt màn hình ở khoảng cách phù hợp và điều chỉnh độ cao, góc nhìn để có tư thế làm việc thoải mái. Đồng thời, nên hạn chế nguồn sáng phản chiếu trực tiếp lên màn hình gây chói hoặc khó quan sát.
4. Cho mắt nghỉ định kỳ
Không nên để mắt nhìn màn hình liên tục hàng giờ. Hãy chủ động xen kẽ những khoảng nghỉ ngắn trong quá trình làm việc. Khi có thể, hãy thay đổi công việc nhìn gần bằng những hoạt động yêu cầu nhìn ở khoảng cách xa hơn.
5. Kiểm tra thị lực định kỳ
Nếu thường xuyên mỏi mắt, nhìn mờ hoặc đau đầu khi làm việc, không nên chỉ cho rằng nguyên nhân là do “mắt yếu” hoặc “dùng máy tính nhiều”. Khám mắt và kiểm tra thị lực giúp phát hiện tật khúc xạ hoặc những bất thường khác có thể liên quan đến triệu chứng.
6. Hạn chế dụi mắt
Khi cảm thấy ngứa, cộm hoặc mỏi mắt, nhiều người có xu hướng đưa tay dụi mắt. Tuy nhiên, đây không phải thói quen nên duy trì. Nếu tình trạng khô, cộm hoặc kích ứng kéo dài, người bệnh nên được đánh giá nguyên nhân để có hướng chăm sóc phù hợp.
Khi nào dân văn phòng nên đi khám mắt?
Nếu chỉ thỉnh thoảng mỏi mắt sau một ngày làm việc dài và triệu chứng giảm khi nghỉ ngơi, bạn có thể bắt đầu bằng việc điều chỉnh thời gian sử dụng màn hình, ánh sáng và thói quen làm việc.
Ngược lại, nếu mỏi mắt xuất hiện thường xuyên, kéo dài hoặc ngày càng tăng, đặc biệt khi đi kèm nhìn mờ, đau nhức, đỏ mắt, đau đầu hoặc các thay đổi bất thường về thị lực, bạn nên đi khám chuyên khoa mắt.
Việc thăm khám giúp bác sĩ xác định liệu triệu chứng chỉ liên quan đến tình trạng quá tải thị giác hay có nguyên nhân khác cần được điều trị.
Chủ động bảo vệ đôi mắt trước khi mỏi mắt trở thành vấn đề kéo dài
Mỏi mắt là triệu chứng phổ biến ở dân văn phòng, đặc biệt ở những người thường xuyên làm việc với máy tính và thiết bị kỹ thuật số. Các biểu hiện như mắt nặng, khô, cay, nóng rát, nhìn mờ hoặc đau đầu có thể xuất hiện sau nhiều giờ tập trung nhìn gần.
Bên cạnh việc điều chỉnh thói quen sử dụng màn hình, người làm việc văn phòng nên chú ý đến môi trường làm việc, tư thế, ánh sáng và kiểm tra thị lực định kỳ.
Đặc biệt, khi mỏi mắt kéo dài hoặc đi kèm các dấu hiệu bất thường, không nên tự chẩn đoán hoặc chỉ sử dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà. Thăm khám chuyên khoa mắt giúp xác định nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp.
Nếu bạn thường xuyên bị mỏi mắt, nhìn mờ hoặc khó chịu khi làm việc với máy tính, hãy chủ động kiểm tra mắt để được bác sĩ nhãn khoa đánh giá tình trạng thị lực và tư vấn phù hợp.
Câu hỏi thường gặp
1. Mỏi mắt do dùng máy tính có hết không?
Mỏi mắt sau khi sử dụng máy tính trong thời gian dài có thể cải thiện khi mắt được nghỉ ngơi và điều chỉnh thói quen làm việc. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái diễn thường xuyên, nên khám mắt để xác định nguyên nhân.
2. Vì sao dân văn phòng thường bị mỏi mắt?
Dân văn phòng thường phải nhìn màn hình trong nhiều giờ, tập trung ở khoảng cách gần và có xu hướng chớp mắt ít hơn. Bên cạnh đó, ánh sáng, điều hòa, tư thế làm việc và tật khúc xạ chưa được điều chỉnh phù hợp cũng có thể góp phần gây mỏi mắt.
3. Mỏi mắt có phải do cận thị không?
Không phải mọi trường hợp mỏi mắt đều do cận thị. Tuy nhiên, cận thị, viễn thị, loạn thị hoặc kính không phù hợp có thể khiến mắt phải cố gắng nhiều hơn để nhìn rõ và gây khó chịu, đau đầu hoặc mỏi mắt.
4. Mỏi mắt nên làm gì?
Có thể bắt đầu bằng việc cho mắt nghỉ định kỳ, hạn chế nhìn màn hình liên tục, chớp mắt thường xuyên, điều chỉnh ánh sáng và vị trí màn hình. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc đi kèm bất thường về thị lực, nên khám chuyên khoa mắt.
5. Khi nào mỏi mắt cần đi khám?
Nên đi khám nếu mỏi mắt kéo dài, tái diễn thường xuyên, ảnh hưởng đến sinh hoạt hoặc đi kèm nhìn mờ, đau nhức mắt, đỏ mắt, nhạy cảm với ánh sáng, ruồi bay, chớp sáng hoặc những thay đổi bất thường về thị lực.
Nếu bạn thường xuyên gặp phải tình trạng mỏi mắt, nhìn mờ hay khô mắt kéo dài, việc thăm khám tại cơ sở y tế chuyên khoa là bước quan trọng để bảo vệ thị lực. Với đội ngũ bác sĩ nhãn khoa đầu ngành cùng hệ thống trang thiết bị chẩn đoán hiện đại, Bệnh viện Mắt Ánh Dương là địa chỉ uy tín đồng hành cùng dân văn phòng trong việc thăm khám toàn diện, phát hiện sớm các nguyên nhân gây mỏi mắt và tư vấn giải pháp chăm sóc mắt tối ưu nhất.
